Blog

Orhan Gencebay (d. 4 Ağustos 1944, Samsun, Türkiye) Türk besteci, ses sanatçısı, şair, enstrümanist, aranjör, müzik yapımcısı, müzik direktörü ve aktördür.

Arabesk müzik olarak adlandırılan, fakat kendisinin bu terimi «yanlıştır ve eksiktir» gerekçesiyle reddedip Serbest Türk Müziği, Özgür Türk Müziği, Serbest Çalışmalar ve Gencebay Müziği gibi kavramlarla adlandırdığı, 1960’larda yayılan Türk Müziği tarzının yaratıcı ve öncülerindendir.

Müziğe 6 yaşında, Rus konservatuvarı mezunu ve Kırım göçmeni eski bir opera sanatçısı olan klasik batı müzisyeni Emin Tarakçı’dan keman ve mandolin dersleri alarak başladı. 7 yaşında bağlama ve Türk Halk Müziği dersleri almaya başladı. 10 yaşında ilk beste çalışması olan Kara Kaşlı Esmerdi Kim Bilir Kimi Sevdi isimli eseri yaptı. 13 yaşında Türk Sanat Müziği ve tambur eğitimi almaya başladı. Ortaokul ve lise yıllarında Samsun, Edirne ve İstanbul musiki cemiyetlerinde yaylı tambur, THM cemiyetlerinde ise bağlama çaldı. Samsun ve İstanbul’da halk evlerinin kuruculuğunu yaptı. Kendi açtığı müzik dershanelerinde öğretmenlik yaptı.

İlk profosyonel bestesi Ruhumda Titreyen Sonsuz Bir Alevsin’i 14 yaşında yaptı.

16 yaşından itibaren jazz ve rock müziği ile ilgilenmeye başladı, batı nefesli sazlardan oluşan orkestralarda tenor sax çaldı. Istanbul’a gelerek, Türkiye’nin ilk konservatuarı ve eski adı Dârülelhan olan İstanbul Belediye Konservatuvarı’na girdi, bir süre icra heyetinde bulundu.

1964 yılında TRT Ankara Radyosu sınavına girdi ve yüksek başarıyla kazandı. Fakat, sınavda usulsüzlük olduğu gerekçesiyle sınav iptal edilince, müzik çalışmalarına ara vererek askerlik sebebiyle İstanbul’a gitti. Vatani görevini Heybeliada’da bahriyeli olarak sürdürdüğü yıllarda merasim bölüğü bandosunda saksafon çalmaya devam etti.

1966’da TRT İstanbul Radyosu sınavlarına girdi ve iftiharla kazandı. Aynı yıl, Türkiye çapında yapılan bağlama çalma yarışmasında Arif Sağ ve Cinuçen Tanrıkorur ile birlikte derece aldı. TRT İstanbul Radyosu’nda 10 ay bağlama sanatçılığı yaptı. Kurumun müzikal anlayışının ilerlemeye elverişli ve özgür olmadığı gerekçesiyle 1967 yılında kendi isteği ile ayrıldı.

TRT’den ayrıldıktan sonra, Arif Sağ ile birlikte 1966-1968 arası dönemde muzaffer akgün, Yıldız Tezcan, Ahmet Sezgin, Şükran Ay, Sabahat Akkiraz, Nuri Sesigüzel gibi birçok sanatçıya bağlama çaldı. Bu dönem içinde Kızılırmak Karakoyun, Ana, Kuyu gibi Türk filmlerinin müzik direktörlüğünü yaptı. İstanbul’daki halk evlerinde Abdullah Nail Bayşu, İsmet Sıral, Burhan Tonguç, Erkin Koray, Omar Faruk Tekbilek, Vedat Yıldırımbora, Özer Şenay, Neşet Ertaş gibi sanatçılarla sık sık bir araya gelip müzik yaparak gelecekte kendi ortaya koyacağı müziksel sentezin ilk meyvelerini verdi. Ağlıyorum Yana Yana, Gönül bağları, Yıldız Akşamdan Doğarsın, Neredesin Leylâ’m gibi türkü plakları çıkardı. Sevemedim Karagözlüm, Sabır Taşı, Goca Dünya gibi besteleri çeşitli sanatçılar tarafından okunmaya, sanat dünyasında adı besteci ve bağlama virtüözü olarak duyulmaya başlandı.

Türkü plâklarından sonra, 1968 yılında ilk serbest çalışmalar plâğı Sensiz Bahar Geçmiyor/Başa Gelen Çekilirmiş’i çıkardı. Bundan sonra Topkapı Plak ve İstanbul Plak’tan seri olarak plaklar çıkarmaya devam etti. 1969 yılında çıkardığı Bir Teselli Ver/Yorgun Gözler 45’liği ile Türkiye çapında ün yaptı. Bestekâr ve enstrümanist kimliğinin yanı sıra, yorumcu kimliği ile ön plana çıkmaya başladı. Ben Eski Halimle Daha Mesuttum, Hor Görme Garibi, Severek Ayrılalım, Ümit Şarkısı, Sevenler Mesut Olmaz gibi plaklara imza attı.

1971 yılında İstanbul Plak’a ortak oldu. 1972 yılında Yaşar Kekeva ile birlikte Kervan Plak şirketini kurdu, şirketin yöneticisi oldu. Kervan Plak, Türkiye’nin ilk yerli sermayeli plak şirketiydi. Bünyesine Erkin Koray, Ajda Pekkan, Muazzez Abacı, Mustafa Sağyaşar, Ahmet Özhan, Kamuran Akkor, Semiha Yankı, Samime Sanay, Neşe Karaböcek, Bedia Akartürk, Nil Burak, Ziya Taşkent, Semiramis Pekkan, Ferdi Özbeğen gibi starları alan Kervan Plak, dönemin plak piyasasının en güçlü şirketlerinden biri oldu.

Orhan Gencebay, bugüne kadar 36 sinema filminde başrol oynadı, 90’a yakın filmde müzik direktörlüğü yaptı. 1000’den fazla bestesi bulunan Orhan Gencebay, bunların 300’e yakınını kendisi seslendirdi.

Orhan Gencebay’ın yaptığı çalışmalara TRT denetleme kurulunca arabesk dendiyse de, Orhan Gencebay bu değerlendirmeyi «yanlıştır ve eksiktir» diyerek kabul etmedi.

Yasal olarak 67 milyon civarı plak ve kaset tirajı olan Orhan Gencebay’ın, korsan üretimlerin yasal üretimlerden 2 kat fazla olduğu düşünülürse, yasal olmayan üretimlerle birlikte 200 milyon civarı tirajı olduğu tahmin ediliyor. Bu da, dünyanın sayılı tiraj rakamlarındandır.

Beyaz Kelebekler grubunun da eski solisti olan ses sanatçısı Azize Gencebay’dan boşanan Orhan Gencebay’ın Sevim Emre ile 30 yılı aşkın bir süredir resmî birlikteliği devam etmektedir. Oğlu Altan Gencebay halen Kervan Plak prodüktörlüğünü yürütmektedir.


---
Kaynak: http://tr.wikipedia.org/wiki/Orhan_Gencebay
LastFM Grubumuz: Orhan Gencebay Arabeskçi DEĞİLDİR Diyenler
Arabeskin Kralı Orhan Baba klişesinin giremediği tek site: Www.Orhanabi.Net

1. Cool Kadin by Ajda Pekkan
2. The Game of Love by Helena Paparizou
3. Back to Black by Amy Winehouse
4. B'day by Beyonce
5. Yparxei logos by Helena Paparizou
6. Silent Shout by The Knife
7. Three Part Species by Mick Karn
8. Ringleader Of The Tormentors by Morrissey
9. Mish Maoul by Natacha Atlas
10. Från Nu Til Evigheten by Carola

1. Walking Wounded by Everything but the Girl
2. Milk and Kisses by Cocteau Twins
3. Maganona by Dana International
4. Ajda '96 by Ajda Pekkan
5. Placebo by Placebo
6. Coming Up by Suede
7. Smoochy by Ryuichi Sakamoto
8. After the Satellite Sings by Bill Nelson
9. Hazirim by Candan Erçetin
10. Düs Bahceleri by Sezen Aksu

1. Four-Calendar Cafe by Cocteau Twins
2. The First Day by David Sylvian And Robert Fripp
3. Beginning To Melt by Jansen/Barbieri/Karn
4. Debut by Björk
5. Danna International by Dana International
6. LOVE IS HERE by Akiko Yano
7. Suede by Suede
8. Bestial Cluster by Mick Karn
9. Hosgör Sen by Ajda Pekkan
10. Dreamland by Aztec Camera

1. Rain Tree Crow by Rain Tree Crow
2. Worldwide by Everything but the Girl
3. Don't Try This At Home by Billy Bragg
4. Stories Across Borders by Steve Jansen And Richard Barbieri
5. Night Ride Home by Joni Mitchell
6. The Mix by Kraftwerk
7. Kill Uncle by Morrissey
8. Love Life by Akiko Yano
9. Seni Seçtim by Ajda Pekkan
10. Lovesighs - An Entertainment by No-Man

1. Heaven or Las Vegas by Cocteau Twins
2. The Same Sky by Horse
3. Violator by Depeche Mode
4. Ajda '90 by Ajda Pekkan
5. Stray by Aztec Camera
6. The Language of Life by Everything but the Girl
7. At Montreux Jazz Festival by Ofra Haza
8. Reading, Writing and Arithmetic by The Sundays
9. Heart Still Beating by Roxy Music
10. En-Tact by The Shamen

Can you remember the first time you heard the artists in your top twenty...?

1 Akiko Yano
First heard Akiko on Thomas Dolby's She Blinded Me With Science in 1983.

2 Ofra Haza
Singing Galbi and Im Nin Alu on a video on UK tv programme, The Tube, circa 1985, although I may have seen her at Eurovision in 1983.

3 Sezen Aksu
First heard Sezen in a Chinese restaurant in Marmaris, Turkey, in 2006, although I was aware of her before that. Not sure what song it ws.

4 Joni Mitchell
First heard Joni on an Old Grey Whistle Test Christmas special in 1982 or 1983. She sang Chinese Cafe/Unchained Melody.

5 David Bowie
Difficult - it was probably something like Starman on one of those children's programmes like Marc in the 70s, or maybe Top of the Pops

5 Sertab Erener
First heard Sertab just prior to Eurovision 2003, representing Turkey with Every Way That I Can

7 Ajda Pekkan
Another Turkish Eurovision entry, this time it was Petroil in 1980

8 The Beatles
The Beatles have always been there, on the radio and on tv. It was probably something like She Loves You when I was 4 or 5.

9 Depeche Mode
I won a bunch of 7" singles from a radio station in 1981 including Dreaming of Me which I played to death.

10 Dana International
Another Eurovision favourite, Israel's entry in 1998 with Diva.

11 Everything but the Girl
First heard the whole of the Eden album, over and over again, at a party in Carnoustie in 1984.

12 Morrissey
First saw and heard The Smiths on Top of the Pops doing This Charming Man in 1984. First solo Morrissey was Suedehead in 1988.

13 Cocteau Twins
I first saw Liz and Co doing This Mortal Coil's Song to the Siren on UK tv show "Loose Talk" in 1983.

14 David Sylvian
From the 7" singles I mentioned at no 9, came Japan's Life in Tokyo, a 1981 re-release of the 1979 classic electro stomp. First Sylvian solo was the video for Red Guitar on Top of the Pops in 1984

15 Talking Heads
Video for Once in a Lifetime on an unknown tv show in 1980.

16 Billy Bragg
Billy was a Tube regular so the first I heard must have been something from Life's A Riot With Spy vs Spy on The Tube circa 1984

17 Yellow Magic Orchestra
I was aware of them a while before I first heard them which was in 1982 on a LP free with the music paper, Sounds, of Japanese Technopop artists entitled Band's Eye View. Technopolis was the track.

18 Chaka Khan
Probably Ain't Nobody off the Breakdance: The Movie soundtrack in 1984.

19 Yikkity
Ahem, my own band, we first recorded under this name in 2006, Humourless

20 The Pretenders
I, like most people first heard Chrissie and co when Brass in Pocket went to No 1 in 1979.

Şenay Düdek - Sizin starınız kim? Geçmişte ve günümüzde?..

Yıldırım Mayruk - Geçmişteki starlarım Behiye Aksoy, Gönül Yazar, Gönül Akkor, Müzeyyen Senar, Hamiyet Yüceses, Perihan Altındağ Sözeri, Ajda Pekkan. Onların her şeyi başkaydı. Star gibi yaşar, star gibi giyinirlerdi. Çok sevdiğim bir isimdir Sibel Can. Üstelik stardır. Bana kızmasın, bir programda etek-bluz ile Türk Sanat Müziği icra ederken gördüm. Olacak şey mi? Şok geçirdim. Eğer giyime göre değerlendirme yaparsak, star yok. Bir olay anlatayım size; Bir pazar, Gönül Yazar beni yemeğe davet etti. Elegant Mağazası’ndan çanta istemiş, biz otururken çanta geldi. Gönül Hanım’ın işlerini gören, ‘enişte’ dediğimiz yardımcısı kapıdan çantayı aldı. Gönül Yazar parayı verdi, enişte üstünü getirdi. Gönül Hanım çok kızdı ve "Günlerden pazar olmasına rağmen Gönül Yazar’ın evine sipariş getiriyorlar, siz pazarlık yaparak beni rezil ediyorsunuz" dedi. Bir başka gün de Gönül Hanım’a ruj lazım oldu. Türkiye’de yok, kıvranıyoruz. Gönül Hanım’a "Eşiniz yurtdışına sık gider, ondan istesenize" dedim. Bana şu cevabı verdi; "Gönül Yazar bu kadar ucuz mu? Kocası bile olsa ruj ister mi?" Doğruyu söylemek gerekirse, kendisine kırgın da olsam star, Gönül Yazar’dır. Onun gibisi gelmedi.

Bir de Behiye Aksoy. Bir elbise giydirdiğinizde hemen kusurunu görürdü. Hep saplı aynayla elbiseye baktı. Behiye Hanım 3-4 parçadan az sipariş vermezdi. Her siparişini aldığında da atölyede çalışanları ve beni kutlardı. Bir de Gönül Akkor insan gibi insandır. Artık sahne elbisesi dikemiyorum. Çünkü ne onlar beni beğeniyor, ne de ben onları. Emel Sayın, Ajda Pekkan, Gönül Yazar, Gönül Akkor, kendilerine dikiş diktiğinizde anlarlardı. Ben Süper Star’ı Olympia’da giydirme gururunu taşırdım. Ajda Pekkan’ın kusuru yok mu? Bazen kumaşı beğenir, modeli seçip kestirirdi. Sonra da "Ben vazgeçtim" diye telefon açardı. O kadar kumaş ziyan olmuş, umursamazdı. Ama çok da güzel elbise taşırdı.

2002 tarihli Milliyet röportajından...
Kaynak